63% van de daken in Eastermar heeft zonnepanelen.
Nu de batterij erbij.

De stroomafname per woning in Eastermar steeg sinds 2020 van 2.939 kWh naar 3.014 kWh in 2024, 3 procent meer; daarmee zit het dorp 20 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Daar staat 1.749 kWh teruglevering per woning tegenover, ruim de helft van de afname (Friesland: 1.110 kWh). Voor Eastermar is dat de kern van het verhaal: zolang salderen bestaat, wordt die 1.749 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer, dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

De zonnestroom in Eastermar is jong: in 2018 stonden er 149 installaties, in 2022 314, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 52 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 38 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Eastermar heeft 63 procent zonnepanelen, 17 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 314 installaties met samen 1.311 kWp, gemiddeld 4,2 kWp per dak, omgerekend ongeveer 10 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Tytsjerksteradiel staat het dorp gedeeld op plek 1 van 14 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 1 van 14 in teruglevering per woning.

Eastermar telt 654 woningen en 660 huishoudens, met 1.580 inwoners (gemiddeld 2,3 personen per huishouden). 78 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 72 procent in de gemeente Tytsjerksteradiel.

De woningvoorraad is typisch dorps: 56 procent van de woningen staat vrij, nog eens 16 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (3 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 326.000, 11 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een appartement in Eastermar neemt gemiddeld 1.680 kWh af, een vrijstaande woning 3.598 kWh, 114 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Eastermar.

Met 63 procent zonnedaken en 1.749 kWh teruglevering per woning gaat in Eastermar elke zonnige middag veel stroom het net op. Zolang er gesaldeerd wordt, merkt niemand dat; vanaf 2027 brengt die stroom een fractie op van wat de stroom 's avonds kost. Een thuisbatterij houdt het middagoverschot thuis tot de avond, en dat is bij dit aandeel zonnedaken de grootste winst die er in Eastermar te halen valt.

78 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Eastermar is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 149 naar 314, 111 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 36 procent, van 1.525 naar 974 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Van Eastermar en de omliggende dorpen Sumar, Rottevalle, Jistrum, Harkema, De Tike levert Eastermar per woning het meest terug: 1.749 kWh, tegen 1.730 kWh in De Tike en 1.194 kWh in Harkema. In aandeel daken met zonnepanelen staat Eastermar bovenaan in de buurt: 63 procent, tegenover 57 procent in Sumar.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Eastermar is 974 kubieke meter per woning per jaar, 7 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.525 kubieke meter: 36 procent minder gas per woning in vier jaar. 13 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 6 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,4 auto's per huishouden staan er in Eastermar meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Eastermar is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Eastermar een landelijke omgeving.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Eastermar: 2 personen, 3.014 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.749 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 509 in het eerste jaar en gemiddeld € 605 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,6 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Met 1,4 auto's per huishouden telt hier vooral of er een elektrische auto bij komt: die voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe en maakt een grotere batterij met slim laden interessanter. De echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.