56% van de 184 woningen in Earnewâld staat vrij.
Groot dak, grote batterij.

Earnewâld is een klein dorp: 184 woningen, 185 huishoudens en 395 inwoners, gemiddeld 2,1 per huishouden. 73 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 72 procent in de gemeente Tytsjerksteradiel.

De woningvoorraad is typisch dorps: 56 procent van de woningen staat vrij, nog eens 18 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (2 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. Een huis is hier gemiddeld € 326.000 waard (WOZ), 12 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Earnewâld neemt gemiddeld 1.710 kWh af, een vrijstaande woning 2.950 kWh, 73 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Earnewâld.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Earnewâld is 976 kubieke meter per woning per jaar, 7 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.497 kubieke meter: 35 procent minder gas per woning in vier jaar. 9 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 2 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,4 auto's per huishouden staan er in Earnewâld meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Earnewâld is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Earnewâld een landelijke omgeving.

In een dorp van 184 woningen waarvan 56 procent vrijstaand, is het gemiddelde dak groot en de afname hoog: 2.950 kWh per jaar. Zo'n dak levert op een zonnige middag meer dan een kleine batterij kan bergen. Een pakket van 10 tot 16 kWh, bij een 3-fase-aansluiting als 3-fase-batterij, houdt het hele overschot vast tot de avond.

Met 1,4 auto's per huishouden (Friesland: 1,2) wordt er in Earnewâld veel gereden; elke auto die elektrisch wordt, laadt hier thuis en maakt een batterij met slim laden waardevoller.

Tussen 2020 en 2022 kwamen er in Earnewâld 62 procent zonnestroominstallaties bij, van 37 naar 60. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 35 procent, van 1.497 naar 976 kubieke meter. Zo verschuift de energierekening in Earnewâld stap voor stap van gas naar stroom, en stroom is het deel dat een thuisbatterij kan sturen.

Met 1.375 kWh teruglevering per woning zit Earnewâld tussen de buurdorpen in: De Veenhoop levert het meest terug (2.150 kWh), Warten het minst (1.189 kWh). In aandeel zonnedaken (46 procent) zit Earnewâld tussen Suwâld (56 procent) en Warten (38 procent) in.

Voor een dorp van 184 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Earnewâld: 2 personen, 2.656 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.375 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 459 in het eerste jaar en gemiddeld € 548 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 10,5 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Met 1,4 auto's per huishouden telt hier vooral of er een elektrische auto bij komt: die voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe en maakt een grotere batterij met slim laden interessanter. De echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

De stroomafname per woning in Earnewâld daalde sinds 2020 van 2.760 kWh naar 2.656 kWh in 2024, 4 procent minder; daarmee zit het dorp 6 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Daar staat 1.375 kWh teruglevering per woning tegenover, ongeveer de helft van de afname (Friesland: 1.110 kWh). Voor Earnewâld is dat de kern van het verhaal: zolang salderen bestaat, wordt die 1.375 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer, dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

Het gaat hard: van 37 installaties in 2020 naar 60 in 2022, een groei van 62 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Zonnepanelen liggen in Earnewâld op 46 procent van de daken; in de gemeente Tytsjerksteradiel als geheel is dat 53 procent, dus 7 procentpunt meer dan hier, en in Friesland 46 procent. In 2022 telde het CBS hier 60 installaties met samen 217 kWp, gemiddeld 3,6 kWp per dak, omgerekend ongeveer 9 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Tytsjerksteradiel staat het dorp op plek 14 van 14 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 7 van 14 in teruglevering per woning.