1,5 auto's per huishouden in Arum.
Laad ze op eigen zonnestroom.

Aan aardgas verbruikt een woning in Arum 1.054 kubieke meter per jaar, 15 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Súdwest-Fryslân (920). In 2020 was dat nog 1.524 kubieke meter: 31 procent minder gas per woning in vier jaar. 9 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 3 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,5 auto's per huishouden staan er in Arum meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Arum is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Arum een landelijke omgeving.

Arum is een klein dorp: 449 woningen, 450 huishoudens en 1.020 inwoners, gemiddeld 2,3 per huishouden. Van die woningen is 82 procent een koopwoning; in de gemeente Súdwest-Fryslân is dat 65 procent, in Friesland 62 procent.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 71 procent van de voorraad, tegenover 15 procent tussenwoningen. Ruimte voor panelen op het dak en voor een batterij in de berging is er bij deze huizen meestal wel.

Maar 3 procent van de woningen is jonger dan tien jaar; vrijwel elke installatie begint hier dus met een schouw van de bestaande meterkast, de aansluiting en de groepenkast. Een huis is hier gemiddeld € 298.000 waard (WOZ), vrijwel gelijk aan het gemiddelde van Friesland.

Een vrijstaande woning in Arum neemt met 3.390 kWh per jaar 58 procent meer af dan een tussenwoning (2.150 kWh). Zo'n verschil vraagt om een pakket per woningtype; de tabel hieronder geeft die uitkomst.

Met 1,5 auto's per huishouden wordt in Arum veel gereden, en elke auto die elektrisch wordt, voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe aan de 2.942 kWh die een woning hier nu afneemt. Een thuisbatterij en een slimme laadpaal horen dan bij elkaar: overdag de auto en de batterij op eigen zon, 's nachts bijladen in de goedkoopste uren van een dynamisch contract, en 's avonds het huis uit de batterij.

82 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Arum is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 66 naar 151, 129 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 31 procent, van 1.524 naar 1.054 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Met 1.675 kWh teruglevering per woning zit Arum tussen de buurdorpen in: Lollum levert het meest terug (1.709 kWh), Pingjum het minst (1.113 kWh). In aandeel zonnedaken (47 procent) zit Arum tussen Witmarsum (55 procent) en Pingjum (37 procent) in.

Voor een dorp van 449 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Arum: 2 personen, 2.942 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.675 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 500 in het eerste jaar, gemiddeld € 595 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 9,7 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,5 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

De stroomafname per woning in Arum daalde sinds 2020 van 3.047 kWh naar 2.942 kWh in 2024, 3 procent minder; daarmee zit het dorp 17 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Van die afname gaat ruim de helft weer terug: 1.675 kWh per woning per jaar (Friesland: 1.110 kWh). Nu wordt die 1.675 kWh nog gesaldeerd; na 2027 is het overschot dat 's middags het net op gaat een fractie waard van de stroom die 's avonds terugkomt. In Arum zit de winst dus in opslaan: de middagpiek in de batterij, de avond uit de batterij.

De zonnestroom in Arum is jong: in 2018 stonden er 66 installaties, in 2022 151, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 65 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 39 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Zonnepanelen liggen in Arum op 47 procent van de daken; in de gemeente Súdwest-Fryslân als geheel is dat 45 procent, en in Friesland 46 procent. In 2022 telde het CBS hier 151 installaties met samen 660 kWp, gemiddeld 4,4 kWp per dak, omgerekend ongeveer 11 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Súdwest-Fryslân staat het dorp gedeeld op plek 28 van 45 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 40 van 83 in teruglevering per woning.