Zonnestroom uit Kimswerd.
Ook als de zon weg is.

Vergeleken met de omliggende dorpen Pingjum, Arum, Achlum, Zurich, Midlum zit Kimswerd met zijn teruglevering in de middenmoot (1.163 kWh tegenover 1.675 kWh in Arum), en het aandeel daken met zonnepanelen is vergelijkbaar met de buurdorpen.

Een woning in Kimswerd nam in 2024 gemiddeld 2.586 kWh stroom van het net af. Dat is vrijwel gelijk aan het gemiddelde van de gemeente Súdwest-Fryslân (2.500 kWh) en vrijwel gelijk aan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.163 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ruim een derde van wat Kimswerd afneemt. Ter vergelijking: in Friesland is dat gemiddeld 1.110 kWh per woning.

Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.163 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Kimswerd heeft 40 procent zonnepanelen, 6 procentpunt minder dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 84 installaties met samen 399 kWp, gemiddeld 4,8 kWp per dak, omgerekend ongeveer 12 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Kimswerd is jong: in 2018 stonden er 34 installaties, in 2022 84, ruim een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 62 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 53 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Súdwest-Fryslân staat het dorp op plek 41 van 45 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 72 van 83 in teruglevering per woning.

Kimswerd telt 276 woningen en 275 huishoudens, met 540 inwoners. 81 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent).

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 71 procent van de voorraad, tegenover 18 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (1 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 280.000, 7 procent lager dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Kimswerd neemt gemiddeld 1.800 kWh af, een vrijstaande woning 2.868 kWh, 59 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Kimswerd.

De richting in Kimswerd is duidelijk: 147 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 31 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Kimswerd is 1.015 kubieke meter per woning per jaar, 11 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.479 kubieke meter: 31 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning daalde sinds 2020 van 2.783 kWh naar 2.586 kWh (7 procent). 9 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 3 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Huishoudens in Kimswerd hebben gemiddeld 1,2 auto's (Friesland: 1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Kimswerd de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Kimswerd tot een landelijke omgeving.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Kimswerd: 2 personen, 2.586 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.163 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 425 in het eerste jaar en gemiddeld € 511 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 11,3 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.