60% van de daken in Smilde heeft zonnepanelen.
Nu de batterij erbij.

In de gemeente Midden-Drenthe neemt een woning gemiddeld 2.940 kWh stroom per jaar af; in Smilde was dat in 2024 2.690 kWh, 9 procent lager dan dat gemiddelde en vrijwel gelijk aan het gemiddelde van Drenthe (2.735 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.290 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd, ongeveer de helft van wat Smilde afneemt. Ter vergelijking: in Drenthe is dat gemiddeld 1.272 kWh per woning. Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.290 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Smilde heeft 60 procent zonnepanelen, 8 procentpunt meer dan het gemiddelde van Drenthe (52 procent). In 2022 telde het CBS hier 1.033 installaties met samen 3.452 kWp, gemiddeld 3,3 kWp per dak, omgerekend ongeveer 8 panelen van 400 wattpiek.

Het gaat hard: van 695 installaties in 2018 naar 1.033 in 2022, een groei van 49 procent. Tussen 2018 en 2020 kwam er 21 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 22 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Midden-Drenthe staat het dorp gedeeld op plek 6 van 15 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 21 van 22 in teruglevering per woning.

Smilde telt 2.094 woningen en 2.000 huishoudens, met 4.575 inwoners (gemiddeld 2,2 personen per huishouden). Van die woningen is 65 procent een koopwoning; in de gemeente Midden-Drenthe is dat 71 procent, in Drenthe 66 procent.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 60 procent van de voorraad, tegenover 13 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (2 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 283.000, 14 procent lager dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een appartement in Smilde neemt gemiddeld 1.550 kWh af, een vrijstaande woning 3.680 kWh, 137 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Smilde.

Met 60 procent zonnedaken en 1.290 kWh teruglevering per woning gaat in Smilde elke zonnige middag veel stroom het net op. Zolang er gesaldeerd wordt, merkt niemand dat; vanaf 2027 brengt die stroom een fractie op van wat de stroom 's avonds kost. Een thuisbatterij houdt het middagoverschot thuis tot de avond, en dat is bij dit aandeel zonnedaken de grootste winst die er in Smilde te halen valt.

17 procent van de woningen in Smilde is een appartement (gemeente Midden-Drenthe: 12 procent). Een batterij hoort bij een eigen dak en meterkast, dus het verhaal gaat hier over de eengezinswoningen.

Tussen 2018 en 2022 kwamen er in Smilde 49 procent zonnestroominstallaties bij, van 695 naar 1.033. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 30 procent, van 1.380 naar 960 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Smilde: 2 personen, 2.690 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.290 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 452 in het eerste jaar, gemiddeld € 542 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 10,7 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,3 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

Aan aardgas verbruikt een woning in Smilde 960 kubieke meter per jaar, 6 procent lager dan het gemiddelde van de gemeente Midden-Drenthe (1.020). In 2020 was dat nog 1.380 kubieke meter: 30 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning is sinds 2020 (2.720 kWh) vrijwel gelijk gebleven. 9 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 4 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Huishoudens in Smilde hebben gemiddeld 1,3 auto's (Drenthe: 1,3). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het stroomnet in Smilde is van Enexis. Volgens de indeling van het CBS is Smilde een landelijke omgeving.

Met 1.290 kWh teruglevering per woning zit Smilde tussen de buurdorpen in: Hijken levert het meest terug (1.817 kWh), Oranje het minst (1.040 kWh). In aandeel zonnedaken (60 procent) zit Smilde tussen Bovensmilde (66 procent) en Hoogersmilde (57 procent) in.