Gemiddeld € 528.000 WOZ in Oranjewoud.
Groot huis, groot dak, grote winst.

Oranjewoud telt 684 woningen en 665 huishoudens, met 1.580 inwoners (gemiddeld 2,4 personen per huishouden). 87 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 60 procent in de gemeente Heerenveen.

De woningvoorraad is typisch dorps: 79 procent van de woningen staat vrij, nog eens 12 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

4 procent van de woningen is jonger dan tien jaar. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 528.000, 62 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Oranjewoud neemt gemiddeld 2.020 kWh af, een vrijstaande woning 3.650 kWh, 81 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Oranjewoud.

Bij een WOZ-waarde van gemiddeld € 528.000 staan in Oranjewoud vooral ruime huizen, en die hebben een dak dat op een zonnige middag meer oplevert dan het huis op dat moment gebruikt: 1.580 kWh teruglevering per woning per jaar. Hier past een groter pakket van 10 tot 16 kWh, dat dat overschot tot de avond vasthoudt, en bij een 3-fase-aansluiting een 3-fase-batterij.

87 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Oranjewoud is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 111 naar 274, 147 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 33 procent, van 1.770 naar 1.190 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Oranjewoud: 2 personen, 3.380 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.580 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 513 in het eerste jaar en gemiddeld € 616 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,4 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Met 1,4 auto's per huishouden telt hier vooral of er een elektrische auto bij komt: die voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe en maakt een grotere batterij met slim laden interessanter. De echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

In de gemeente Heerenveen neemt een woning gemiddeld 2.570 kWh stroom per jaar af; in Oranjewoud was dat in 2024 3.380 kWh, 32 procent hoger dan dat gemiddelde en 35 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.580 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd, ruim een derde van wat Oranjewoud afneemt. Ter vergelijking: in Friesland is dat gemiddeld 1.110 kWh per woning. Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.580 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

De zonnestroom in Oranjewoud is jong: in 2018 stonden er 111 installaties, in 2022 274, ruim een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 63 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 51 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Zonnepanelen liggen in Oranjewoud op 55 procent van de daken; in de gemeente Heerenveen als geheel is dat 42 procent, dus 13 procentpunt minder dan hier, en in Friesland 46 procent. In 2022 telde het CBS hier 274 installaties met samen 1.300 kWp, gemiddeld 4,7 kWp per dak, omgerekend ongeveer 12 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Heerenveen staat het dorp gedeeld op plek 5 van 17 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 10 van 20 in teruglevering per woning.

Met 1.580 kWh teruglevering per woning zit Oranjewoud tussen de buurdorpen in: Nieuweschoot levert het meest terug (1.810 kWh), Oudeschoot het minst (640 kWh). In aandeel zonnedaken (55 procent) zit Oranjewoud tussen De Knipe (56 procent) en Oudeschoot (29 procent) in.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Oranjewoud is 1.190 kubieke meter per woning per jaar, 31 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.770 kubieke meter: 33 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning is sinds 2020 (3.380 kWh) vrijwel gelijk gebleven. 14 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 4 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Met 1,4 auto's per huishouden staan er in Oranjewoud meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Oranjewoud de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Oranjewoud tot een weinig stedelijke omgeving.