62% van de daken in Winsum heeft zonnepanelen.
Nu de batterij erbij.

De stroomafname per woning in Winsum daalde sinds 2020 van 2.770 kWh naar 2.630 kWh in 2024, 5 procent minder; daarmee zit het dorp 5 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Van die afname gaat ruim de helft weer terug: 1.560 kWh per woning per jaar (Friesland: 1.110 kWh). Nu wordt die 1.560 kWh nog gesaldeerd; na 2027 is het overschot dat 's middags het net op gaat een fractie waard van de stroom die 's avonds terugkomt. In Winsum zit de winst dus in opslaan: de middagpiek in de batterij, de avond uit de batterij.

De zonnestroom in Winsum is jong: in 2018 stonden er 58 installaties, in 2022 162, ruim een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 74 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 60 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Winsum heeft 62 procent zonnepanelen, 16 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 162 installaties met samen 600 kWp, gemiddeld 3,7 kWp per dak, omgerekend ongeveer 9 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Waadhoeke staat het dorp op plek 5 van 30 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 18 van 41 in teruglevering per woning.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Winsum is 1.000 kubieke meter per woning per jaar, 10 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.440 kubieke meter: 31 procent minder gas per woning in vier jaar. 11 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 8 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,4 auto's per huishouden staan er in Winsum meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Winsum is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Winsum een landelijke omgeving.

Met 62 procent zonnedaken en 1.560 kWh teruglevering per woning gaat in Winsum elke zonnige middag veel stroom het net op. Zolang er gesaldeerd wordt, merkt niemand dat; vanaf 2027 brengt die stroom een fractie op van wat de stroom 's avonds kost. Een thuisbatterij houdt het middagoverschot thuis tot de avond, en dat is bij dit aandeel zonnedaken de grootste winst die er in Winsum te halen valt.

Met 1,4 auto's per huishouden (Friesland: 1,2) wordt er in Winsum veel gereden; elke auto die elektrisch wordt, laadt hier thuis en maakt een batterij met slim laden waardevoller.

Het aantal zonnestroominstallaties in Winsum is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 58 naar 162, 179 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 31 procent, van 1.440 naar 1.000 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Voor een dorp van 464 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Winsum: 2 personen, 2.630 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.560 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 473 in het eerste jaar, gemiddeld € 562 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 10,3 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,4 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

Met 1.560 kWh teruglevering per woning zit Winsum tussen de buurdorpen in: Baaium levert het meest terug (2.140 kWh), Húns het minst (1.040 kWh). In aandeel daken met zonnepanelen staat Winsum bovenaan in de buurt: 62 procent, tegenover 50 procent in Spannum.

Winsum is een klein dorp: 464 woningen, 450 huishoudens en 1.065 inwoners, gemiddeld 2,3 per huishouden. 73 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 68 procent in de gemeente Waadhoeke.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 79 procent van de voorraad, tegenover 11 procent tussenwoningen. Ruimte voor panelen op het dak en voor een batterij in de berging is er bij deze huizen meestal wel.

Van de woningen is 5 procent in de afgelopen tien jaar gebouwd. Een huis is hier gemiddeld € 261.000 waard (WOZ), 10 procent lager dan het gemiddelde van Friesland.

Een vrijstaande woning in Winsum neemt met 3.440 kWh per jaar 102 procent meer af dan een tussenwoning (1.700 kWh). Zo'n verschil vraagt om een pakket per woningtype; de tabel hieronder geeft die uitkomst.