80% vrijstaand, 0% rijtjeshuizen in Vegelinsoord.
Ruimte voor een grotere batterij.

Vegelinsoord is een klein dorp: 159 woningen, 155 huishoudens en 380 inwoners, gemiddeld 2,4 per huishouden. 88 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 70 procent in de gemeente De Fryske Marren.

De woningvoorraad is typisch dorps: 80 procent van de woningen staat vrij, nog eens 20 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

9 procent van de woningen is jonger dan tien jaar. Een huis is hier gemiddeld € 423.000 waard (WOZ), 46 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een twee-onder-een-kapwoning in Vegelinsoord neemt gemiddeld 2.500 kWh af, een vrijstaande woning 3.590 kWh, 44 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Vegelinsoord.

Met 80 procent vrijstaande woningen en 0 procent rijwoningen heeft het gemiddelde huis in Vegelinsoord een dak dat op een zonnige middag meer oplevert dan een 6 kWh-batterij kan bergen; de afname ligt op 3.370 kWh per jaar. Hier past een pakket van 10 kWh of meer, bij een 3-fase-aansluiting als 3-fase-batterij, zodat het hele middagoverschot de avond haalt.

88 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Tussen 2018 en 2022 kwamen er in Vegelinsoord 73 procent zonnestroominstallaties bij, van 33 naar 57. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 31 procent, van 1.660 naar 1.140 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Voor een dorp van 159 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Vegelinsoord: 2 personen, 3.370 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.910 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 537 in het eerste jaar en gemiddeld € 639 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,0 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Met 1,5 auto's per huishouden telt hier vooral of er een elektrische auto bij komt: die voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe en maakt een grotere batterij met slim laden interessanter. De echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

De stroomafname per woning in Vegelinsoord daalde sinds 2020 van 3.770 kWh naar 3.370 kWh in 2024, 11 procent minder; daarmee zit het dorp 35 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Daar staat 1.910 kWh teruglevering per woning tegenover, ruim de helft van de afname (Friesland: 1.110 kWh). Voor Vegelinsoord is dat de kern van het verhaal: zolang salderen bestaat, wordt die 1.910 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer, dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

Het gaat hard: van 33 installaties in 2018 naar 57 in 2022, een groei van 73 procent. Tussen 2018 en 2020 kwam er 24 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 39 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Vegelinsoord heeft 54 procent zonnepanelen, 8 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 57 installaties met samen 247 kWp, gemiddeld 4,3 kWp per dak, omgerekend ongeveer 11 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente De Fryske Marren staat het dorp gedeeld op plek 22 van 33 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 23 van 51 in teruglevering per woning.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Vegelinsoord is 1.140 kubieke meter per woning per jaar, 25 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.660 kubieke meter: 31 procent minder gas per woning in vier jaar. 11 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 4 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Met 1,5 auto's per huishouden staan er in Vegelinsoord meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Vegelinsoord de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Vegelinsoord tot een landelijke omgeving.

Met 1.910 kWh teruglevering per woning zit Vegelinsoord tussen de buurdorpen in: Snikzwaag levert het meest terug (2.480 kWh), Terkaple het minst (1.280 kWh). In aandeel daken met zonnepanelen staat Vegelinsoord bovenaan in de buurt: 54 procent, tegenover 52 procent in Terkaple.