63% van de daken in Rinsumageast heeft zonnepanelen.
Nu de batterij erbij.

De stroomafname per woning in Rinsumageast daalde sinds 2020 van 2.997 kWh naar 2.844 kWh in 2024, 5 procent minder; daarmee zit het dorp 14 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Van die afname gaat bijna twee derde weer terug: 1.736 kWh per woning per jaar (Friesland: 1.110 kWh). Nu wordt die 1.736 kWh nog gesaldeerd; na 2027 is het overschot dat 's middags het net op gaat een fractie waard van de stroom die 's avonds terugkomt. In Rinsumageast zit de winst dus in opslaan: de middagpiek in de batterij, de avond uit de batterij.

De zonnestroom in Rinsumageast is jong: in 2018 stonden er 58 installaties, in 2022 201, bijna een verdrievoudiging in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 103 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 70 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Rinsumageast heeft 63 procent zonnepanelen, 17 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 201 installaties met samen 808 kWp, gemiddeld 4,0 kWp per dak, omgerekend ongeveer 10 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Dantumadiel staat het dorp op plek 3 van 7 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 4 van 10 in teruglevering per woning.

Rinsumageast is een klein dorp: 450 woningen, 445 huishoudens en 1.095 inwoners, gemiddeld 2,5 per huishouden. Van die woningen is 80 procent een koopwoning; in de gemeente Dantumadiel is dat 63 procent, in Friesland 62 procent.

De woningvoorraad is typisch dorps: 66 procent van de woningen staat vrij, nog eens 17 procent is twee-onder-een-kap. Bij een vrijstaand huis hoort een groter dak, een hoger verbruik en vaak een 3-fase-aansluiting; een grotere batterij verdient zich daar het snelst terug.

Maar 1 procent van de woningen is jonger dan tien jaar; vrijwel elke installatie begint hier dus met een schouw van de bestaande meterkast, de aansluiting en de groepenkast. Een huis is hier gemiddeld € 316.000 waard (WOZ), 9 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Een appartement in Rinsumageast neemt met 3.370 kWh per jaar 159 procent meer af dan een tussenwoning (1.300 kWh). Zo'n verschil vraagt om een pakket per woningtype; de tabel hieronder geeft die uitkomst.

Met 63 procent zonnedaken en 1.736 kWh teruglevering per woning gaat in Rinsumageast elke zonnige middag veel stroom het net op. Zolang er gesaldeerd wordt, merkt niemand dat; vanaf 2027 brengt die stroom een fractie op van wat de stroom 's avonds kost. Een thuisbatterij houdt het middagoverschot thuis tot de avond, en dat is bij dit aandeel zonnedaken de grootste winst die er in Rinsumageast te halen valt.

Verder staat 66 procent van de woningen in Rinsumageast vrij (Friesland: 29 procent): grote daken, een hoger verbruik en vaak een 3-fase-aansluiting, waar een groter pakket van 10 tot 16 kWh op zijn plaats is.

Het aantal zonnestroominstallaties in Rinsumageast is tussen 2018 en 2022 minstens verdrievoudigd: van 58 naar 201, 247 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 30 procent, van 1.566 naar 1.097 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Voor een dorp van 450 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Rinsumageast: 3 personen, 2.844 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.736 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 498 in het eerste jaar, gemiddeld € 591 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 9,8 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,4 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Rinsumageast is 1.097 kubieke meter per woning per jaar, 20 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.566 kubieke meter: 30 procent minder gas per woning in vier jaar. 10 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 4 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,4 auto's per huishouden staan er in Rinsumageast meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Rinsumageast is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Rinsumageast een landelijke omgeving.

Met 1.736 kWh teruglevering per woning zit Rinsumageast tussen de buurdorpen in: Sibrandahûs levert het meest terug (2.570 kWh), Broeksterwâld het minst (1.479 kWh). In aandeel daken met zonnepanelen staat Rinsumageast bovenaan in de buurt: 63 procent, tegenover 60 procent in Broeksterwâld.