72% zonnedaken in Nes, 42% in de gemeente.
Nu de batterij erbij.

In de gemeente Heerenveen neemt een woning gemiddeld 2.570 kWh stroom per jaar af; in Nes was dat in 2024 3.670 kWh, 43 procent hoger dan dat gemiddelde en 47 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Daar staat 2.430 kWh teruglevering per woning tegenover, bijna twee derde van de afname (Friesland: 1.110 kWh). Voor Nes is dat de kern van het verhaal: zolang salderen bestaat, wordt die 2.430 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer, dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

De zonnestroom in Nes is jong: in 2018 stonden er 101 installaties, in 2022 209, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 41 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 47 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Nes heeft 72 procent zonnepanelen, 26 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 209 installaties met samen 968 kWp, gemiddeld 4,6 kWp per dak, omgerekend ongeveer 12 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Heerenveen staat het dorp op plek 1 van 17 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 1 van 20 in teruglevering per woning.

Nes is een klein dorp: 364 woningen, 355 huishoudens en 980 inwoners, gemiddeld 2,8 per huishouden. 96 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 60 procent in de gemeente Heerenveen.

De woningvoorraad is typisch dorps: 57 procent van de woningen staat vrij, nog eens 35 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (1 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. Een huis is hier gemiddeld € 504.000 waard (WOZ), 74 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een twee-onder-een-kapwoning in Nes neemt gemiddeld 2.980 kWh af, een vrijstaande woning 4.150 kWh, 39 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Nes.

2.430 kWh teruglevering per woning bij 72 procent zonnedaken: Nes zet op zonnige middagen meer stroom op het net dan de rest van de gemeente Heerenveen (42 procent zonnedaken). Na het einde van salderen is dat overschot het meest waard als het thuis blijft. Een thuisbatterij van 6 tot 10 kWh houdt het vast tot de avond, wanneer de stroom anders tegen het volle tarief van het net komt.

96 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Nes is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 101 naar 209, 107 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 32 procent, van 1.470 naar 1.000 kubieke meter. Zo verschuift de energierekening in Nes stap voor stap van gas naar stroom, en stroom is het deel dat een thuisbatterij kan sturen.

Met 2.430 kWh teruglevering per woning zit Nes tussen de buurdorpen in: Goëngahuizen levert het meest terug (5.010 kWh), Jirnsum het minst (1.139 kWh). In aandeel daken met zonnepanelen staat Nes bovenaan in de buurt: 72 procent, tegenover 45 procent in Akkrum.

Aan aardgas verbruikt een woning in Nes 1.000 kubieke meter per jaar, 14 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Heerenveen (880). In 2020 was dat nog 1.470 kubieke meter: 32 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning is sinds 2020 (3.670 kWh) vrijwel gelijk gebleven. 12 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 5 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Met 1,5 auto's per huishouden staan er in Nes meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Nes de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Nes tot een landelijke omgeving.

Voor een dorp van 364 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Nes: 3 personen, 3.670 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 2.430 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW10 (8,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 701 in het eerste jaar en gemiddeld € 829 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 7.021; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 8,5 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Met 1,5 auto's per huishouden telt hier vooral of er een elektrische auto bij komt: die voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe en maakt een grotere batterij met slim laden interessanter. De echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.