Zonnestroom uit Jirnsum.
Ook als de zon weg is.

Vergeleken met de omliggende dorpen Poppenwier, Tersoal, Friens, Akkrum, Sibrandabuorren levert Jirnsum per woning het minst terug (1.139 kWh tegenover 2.370 kWh in Friens), en het aandeel daken met zonnepanelen is vergelijkbaar met de buurdorpen.

Een woning in Jirnsum nam in 2024 gemiddeld 2.797 kWh stroom van het net af. Dat is 27 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Leeuwarden (2.200 kWh) en 12 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.139 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ruim een derde van wat Jirnsum afneemt. Ter vergelijking: in Friesland is dat gemiddeld 1.110 kWh per woning.

Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.139 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Jirnsum heeft 45 procent zonnepanelen, evenveel als gemiddeld in Friesland. In 2022 telde het CBS hier 198 installaties met samen 777 kWp, gemiddeld 3,9 kWp per dak, omgerekend ongeveer 10 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Jirnsum is jong: in 2018 stonden er 94 installaties, in 2022 198, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 57 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 34 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Leeuwarden staat het dorp gedeeld op plek 13 van 19 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 25 van 32 in teruglevering per woning.

Jirnsum telt 608 woningen en 600 huishoudens, met 1.400 inwoners. 73 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent).

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 60 procent van de voorraad, tegenover 22 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

5 procent van de woningen is jonger dan tien jaar. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 281.000, 13 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Jirnsum neemt gemiddeld 2.010 kWh af, een vrijstaande woning 3.608 kWh, 80 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Jirnsum.

De richting in Jirnsum is duidelijk: 111 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 25 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Jirnsum is 1.060 kubieke meter per woning per jaar, 16 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.410 kubieke meter: 25 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning steeg sinds 2020 van 2.662 kWh naar 2.797 kWh (5 procent). 5 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 3 procent is helemaal aardgasvrij. Verwarmen gebeurt hier dus nog vrijwel overal op gas; het stroomverbruik zit in koken, wassen, koelen en steeds vaker in de auto.

Huishoudens in Jirnsum hebben gemiddeld 1,3 auto's (Friesland: 1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Jirnsum de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Jirnsum tot een landelijke omgeving.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Jirnsum: 2 personen, 2.797 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.139 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 436 in het eerste jaar en gemiddeld € 525 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 11,0 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.