Zonnestroom uit Loënga.
Ook als de zon weg is.

Een woning in Loënga nam in 2024 gemiddeld 4.450 kWh stroom van het net af. Dat is 78 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Súdwest-Fryslân (2.500 kWh) en 78 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 2.820 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is bijna twee derde van wat Loënga afneemt. Ter vergelijking: in Friesland is dat gemiddeld 1.110 kWh per woning.

Voor Loënga is dat de kern van het verhaal. Zolang salderen bestaat, wordt die 2.820 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer: dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

Van de woningen in Loënga heeft 94 procent zonnepanelen, 48 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 207 installaties met samen 779 kWp, gemiddeld 3,8 kWp per dak, omgerekend ongeveer 9 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Loënga is jong: in 2018 stonden er 71 installaties, in 2022 207, bijna een verdrievoudiging in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 38 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 111 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Súdwest-Fryslân staat het dorp op plek 1 van 45 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 8 van 83 in teruglevering per woning.

De richting in Loënga is duidelijk: 192 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 57 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Loënga telt 230 woningen en 230 huishoudens, met 770 inwoners. 97 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent).

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 82 procent van de voorraad, tegenover 10 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

90 procent van de woningen is in de afgelopen tien jaar gebouwd; nieuwbouw heeft vrijwel altijd al een 3-fase-aansluiting en vaak een warmtepomp, wat de keuze voor een batterij eenvoudiger maakt. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 585.000, 95 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Loënga neemt gemiddeld 2.000 kWh af, een vrijstaande woning 5.710 kWh, 186 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Loënga.

Vergeleken met de omliggende dorpen Scharnegoutum, Goënga, Tirns levert Loënga per woning het meest terug (2.820 kWh tegenover 1.973 kWh in Goënga), en het aandeel daken met zonnepanelen is hier het hoogst.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Loënga is 470 kubieke meter per woning per jaar, 48 procent lager dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.100 kubieke meter: 57 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning steeg sinds 2020 van 3.700 kWh naar 4.450 kWh (20 procent). 49 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 46 procent is helemaal aardgasvrij. Dat is veel (Friesland: 10 procent); elektrisch verwarmen verhoogt het stroomverbruik in de winter en maakt een grotere batterij met een dynamisch contract extra interessant.

Huishoudens in Loënga hebben gemiddeld 1,3 auto's (Friesland: 1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Loënga de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Loënga tot een weinig stedelijke omgeving.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Loënga: 3 personen, 4.450 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 2.820 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW10 (8,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 777 in het eerste jaar en gemiddeld € 921 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 7.021; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 7,6 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.