Zonnestroom uit Jonkersvaart.
Ook als de zon weg is.

Jonkersvaart telt 94 woningen en 100 huishoudens, met 235 inwoners. 93 procent van de woningen is een koopwoning (Groningen: 54 procent).

De woningvoorraad is typisch dorps: 87 procent van de woningen staat vrij, nog eens 4 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

12 procent van de woningen is jonger dan tien jaar. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 392.000, 30 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Jonkersvaart neemt gemiddeld 1.860 kWh af, een vrijstaande woning 3.890 kWh, 109 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Jonkersvaart.

Een woning in Jonkersvaart nam in 2024 gemiddeld 3.680 kWh stroom van het net af. Dat is 29 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Westerkwartier (2.860 kWh) en 52 procent hoger dan het gemiddelde van Groningen (2.422 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.670 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ruim een derde van wat Jonkersvaart afneemt. Ter vergelijking: in Groningen is dat gemiddeld 976 kWh per woning.

Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.670 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Jonkersvaart heeft 50 procent zonnepanelen, 6 procentpunt meer dan het gemiddelde van Groningen (44 procent). In 2022 telde het CBS hier 31 installaties met samen 174 kWp, gemiddeld 5,6 kWp per dak, omgerekend ongeveer 14 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Jonkersvaart is jong: in 2020 stonden er 13 installaties, in 2022 31, ruim een verdubbeling in 2 jaar. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Westerkwartier staat het dorp op plek 28 van 30 in aandeel daken met zonnepanelen en gedeeld op plek 14 van 39 in teruglevering per woning.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Jonkersvaart: 2 personen, 3.680 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.670 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 517 in het eerste jaar en gemiddeld € 620 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,3 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Jonkersvaart is 1.260 kubieke meter per woning per jaar, 41 procent hoger dan het gemiddelde van Groningen. In 2020 was dat nog 1.940 kubieke meter: 35 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning daalde sinds 2020 van 3.870 kWh naar 3.680 kWh (5 procent). 12 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 1 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Huishoudens in Jonkersvaart hebben gemiddeld 1,6 auto's (Groningen: 1,0). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Enexis beheert het stroomnet in Jonkersvaart. Het CBS rekent Jonkersvaart tot een landelijke omgeving.

De richting in Jonkersvaart is duidelijk: 138 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2020 en 2022 en 35 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Vergeleken met de omliggende dorpen Zevenhuizen, Nuis, Niebert, Nieuw-Roden levert Jonkersvaart per woning het minst terug (1.670 kWh tegenover 2.070 kWh in Zevenhuizen), en het aandeel daken met zonnepanelen is hier het laagst.