Zonnestroom uit Haule.
Ook als de zon weg is.

Een woning in Haule nam in 2024 gemiddeld 3.470 kWh stroom van het net af. Dat is 28 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Ooststellingwerf (2.720 kWh) en 39 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.850 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ruim de helft van wat Haule afneemt. Ter vergelijking: in Friesland is dat gemiddeld 1.110 kWh per woning.

Voor Haule is dat de kern van het verhaal. Zolang salderen bestaat, wordt die 1.850 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer: dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

Van de woningen in Haule heeft 55 procent zonnepanelen, 9 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 86 installaties met samen 420 kWp, gemiddeld 4,9 kWp per dak, omgerekend ongeveer 12 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Haule is jong: in 2018 stonden er 36 installaties, in 2022 86, ruim een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 47 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 62 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Ooststellingwerf staat het dorp gedeeld op plek 10 van 13 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 2 van 13 in teruglevering per woning.

De richting in Haule is duidelijk: 139 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 34 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Haule telt 233 woningen en 235 huishoudens, met 580 inwoners. 93 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent).

De woningvoorraad is typisch dorps: 88 procent van de woningen staat vrij, nog eens 10 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (2 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 416.000, 34 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een twee-onder-een-kapwoning in Haule neemt gemiddeld 2.290 kWh af, een vrijstaande woning 3.610 kWh, 58 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Haule.

Vergeleken met de omliggende dorpen Waskemeer, Haulerwijk, Oosterwolde, Bakkeveen levert Haule per woning het meest terug (1.850 kWh tegenover 1.590 kWh in Waskemeer), en het aandeel daken met zonnepanelen is vergelijkbaar met de buurdorpen.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Haule is 1.170 kubieke meter per woning per jaar, 28 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.770 kubieke meter: 34 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning daalde sinds 2020 van 3.600 kWh naar 3.470 kWh (4 procent). 11 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 5 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Huishoudens in Haule hebben gemiddeld 1,7 auto's (Friesland: 1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Haule de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Haule tot een landelijke omgeving.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Haule: 3 personen, 3.470 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.850 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 536 in het eerste jaar en gemiddeld € 640 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,0 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.