Zonnestroom uit Orvelte.
Ook als de zon weg is.

Orvelte telt 105 woningen en 100 huishoudens, met 230 inwoners. 70 procent van de woningen is een koopwoning (Drenthe: 66 procent).

De woningvoorraad is typisch dorps: 88 procent van de woningen staat vrij, nog eens 4 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is geen recente nieuwbouw (geen van de woningen is jonger dan tien jaar), dus alle huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 417.000, 27 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

De woningtypen in Orvelte ontlopen elkaar in verbruik nauwelijks (3.820 kWh tot 3.970 kWh). De tabel hieronder geeft per type de uitkomst van onze berekening.

Een woning in Orvelte nam in 2024 gemiddeld 3.870 kWh stroom van het net af. Dat is 32 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Midden-Drenthe (2.940 kWh) en 41 procent hoger dan het gemiddelde van Drenthe (2.735 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.840 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ongeveer de helft van wat Orvelte afneemt. Ter vergelijking: in Drenthe is dat gemiddeld 1.272 kWh per woning.

Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.840 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Orvelte heeft 49 procent zonnepanelen, 3 procentpunt minder dan het gemiddelde van Drenthe (52 procent). In 2022 telde het CBS hier 28 installaties met samen 168 kWp, gemiddeld 6,0 kWp per dak, omgerekend ongeveer 15 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Orvelte is jong: in 2018 stonden er 14 installaties, in 2022 28, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 21 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 65 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Midden-Drenthe staat het dorp gedeeld op plek 14 van 15 in aandeel daken met zonnepanelen en gedeeld op plek 10 van 22 in teruglevering per woning.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Orvelte: 2 personen, 3.870 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.840 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW10 (8,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 655 in het eerste jaar en gemiddeld € 785 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 7.021; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 8,9 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Orvelte is 1.410 kubieke meter per woning per jaar, 46 procent hoger dan het gemiddelde van Drenthe. In 2020 was dat nog 2.010 kubieke meter: 30 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning is sinds 2020 (3.960 kWh) vrijwel gelijk gebleven. 12 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 6 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Huishoudens in Orvelte hebben gemiddeld 1,2 auto's (Drenthe: 1,3). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Enexis beheert het stroomnet in Orvelte. Het CBS rekent Orvelte tot een landelijke omgeving.

De richting in Orvelte is duidelijk: 100 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 30 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Vergeleken met de omliggende dorpen Wezuperbrug, Zuidveld, De Kiel, Witteveen, Wezup zit Orvelte met zijn teruglevering in de middenmoot (1.840 kWh tegenover 2.750 kWh in Zuidveld), en het aandeel daken met zonnepanelen is hier het laagst.