1,5 auto's per huishouden in Nijland.
Laad ze op eigen zonnestroom.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Nijland is 1.036 kubieke meter per woning per jaar, 14 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland. In 2020 was dat nog 1.506 kubieke meter: 31 procent minder gas per woning in vier jaar. 8 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 4 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Met 1,5 auto's per huishouden staan er in Nijland meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Nijland is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Nijland een landelijke omgeving.

Nijland is een klein dorp: 397 woningen, 390 huishoudens en 970 inwoners, gemiddeld 2,4 per huishouden. 78 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 65 procent in de gemeente Súdwest-Fryslân.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 74 procent van de voorraad, tegenover 12 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (2 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. Een huis is hier gemiddeld € 317.000 waard (WOZ), 9 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Nijland neemt gemiddeld 1.800 kWh af, een vrijstaande woning 3.354 kWh, 86 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Nijland.

Met 1,5 auto's per huishouden wordt in Nijland veel gereden, en elke auto die elektrisch wordt, voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe aan de 2.942 kWh die een woning hier nu afneemt. Een thuisbatterij en een slimme laadpaal horen dan bij elkaar: overdag de auto en de batterij op eigen zon, 's nachts bijladen in de goedkoopste uren van een dynamisch contract, en 's avonds het huis uit de batterij.

78 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Nijland is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 75 naar 164, 119 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 31 procent, van 1.506 naar 1.036 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Met 1.574 kWh teruglevering per woning zit Nijland tussen de buurdorpen in: Tjalhuizum levert het meest terug (3.930 kWh), Folsgare het minst (1.460 kWh). Het aandeel zonnedaken is hier met 53 procent het laagst van de buurt; Folsgare zit op 54 procent.

Voor een dorp van 397 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Nijland: 2 personen, 2.942 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.574 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 494 in het eerste jaar, gemiddeld € 589 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 9,8 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,5 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

De stroomafname per woning in Nijland steeg sinds 2020 van 2.839 kWh naar 2.942 kWh in 2024, 4 procent meer; daarmee zit het dorp 18 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Súdwest-Fryslân (2.500 kWh).

Van die afname gaat ruim de helft weer terug: 1.574 kWh per woning per jaar (Friesland: 1.110 kWh). Nu wordt die 1.574 kWh nog gesaldeerd; na 2027 is het overschot dat 's middags het net op gaat een fractie waard van de stroom die 's avonds terugkomt. In Nijland zit de winst dus in opslaan: de middagpiek in de batterij, de avond uit de batterij.

De zonnestroom in Nijland is jong: in 2018 stonden er 75 installaties, in 2022 164, een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 41 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 55 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Nijland heeft 53 procent zonnepanelen, 7 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 164 installaties met samen 712 kWp, gemiddeld 4,3 kWp per dak, omgerekend ongeveer 11 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Súdwest-Fryslân staat het dorp gedeeld op plek 14 van 45 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 45 van 83 in teruglevering per woning.