1,6 auto's per huishouden in Itens.
Laad ze op eigen zonnestroom.

Aan aardgas verbruikt een woning in Itens 1.130 kubieke meter per jaar, 23 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Súdwest-Fryslân (920). In 2020 was dat nog 1.560 kubieke meter: 28 procent minder gas per woning in vier jaar.

Met 1,6 auto's per huishouden staan er in Itens meer auto's voor de deur dan gemiddeld in Friesland (1,2). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Liander is in Itens de netbeheerder, zoals in vrijwel heel Friesland. Een batterij die de middagpiek van de zonnepanelen thuis houdt, zet minder stroom tegelijk op dat net. Het CBS rekent Itens tot een landelijke omgeving.

Itens is een klein dorp: 96 woningen, 90 huishoudens en 220 inwoners, gemiddeld 2,4 per huishouden. Van die woningen is 83 procent een koopwoning; in de gemeente Súdwest-Fryslân is dat 65 procent, in Friesland 62 procent.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 69 procent van de voorraad, tegenover 14 procent tussenwoningen. Dat zijn huizen met ruimte voor panelen en voor een batterij in de meterkast of de berging.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (2 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. Een huis is hier gemiddeld € 320.000 waard (WOZ), 10 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een tussenwoning in Itens neemt gemiddeld 1.530 kWh af, een vrijstaande woning 3.360 kWh, 120 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Itens.

Met 1,6 auto's per huishouden wordt in Itens veel gereden, en elke auto die elektrisch wordt, voegt 2.000 tot 3.000 kWh per jaar toe aan de 2.750 kWh die een woning hier nu afneemt. Een thuisbatterij en een slimme laadpaal horen dan bij elkaar: overdag de auto en de batterij op eigen zon, 's nachts bijladen in de goedkoopste uren van een dynamisch contract, en 's avonds het huis uit de batterij.

83 procent van de woningen is een koopwoning (Friesland: 62 procent), en eigenaren beslissen zelf over dak, meterkast en batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Itens is tussen 2018 en 2022 minstens verdubbeld: van 13 naar 32, 146 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 28 procent, van 1.560 naar 1.130 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

In Itens gaat per woning het minst terug van de dorpen in de buurt (Rien, Hinnaard, Easterein, Britswert, Lytsewierrum): 1.090 kWh, terwijl Hinnaard op 2.790 kWh zit.

Voor een dorp van 96 woningen rekenen wij met het gemiddelde huishouden van Itens: 2 personen, 2.750 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.090 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Het model komt uit op een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) op een dynamisch contract. De besparing: ongeveer € 424 in het eerste jaar, gemiddeld € 512 per jaar over de looptijd; bij een prijs van € 5.781 na btw-teruggave is de terugverdientijd ongeveer 11,3 jaar.

Het gemiddelde is niet jullie huis. Bij 1,6 auto's per huishouden is de grote vraag of er een elektrische auto komt: 2.000 tot 3.000 kWh per jaar extra, en dan wordt een grotere batterij met slim laden interessant. De persoonlijke berekening is gratis en in twee minuten klaar.

De stroomafname per woning in Itens daalde sinds 2020 van 3.040 kWh naar 2.750 kWh in 2024, 10 procent minder; daarmee zit het dorp 10 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh).

Tegenover die afname staat 1.090 kWh teruglevering per woning, ongeveer een derde van het verbruik (Friesland: 1.110 kWh). Na 2027 telt dat aandeel: teruglevering brengt dan weinig op, terwijl de avondstroom het volle tarief kost. Een thuisbatterij bewaart dat overschot voor de avond en haalt zo een groot deel van die 1.090 kWh uit de rekening van Itens.

Binnen de gemeente Súdwest-Fryslân staat het dorp gedeeld op plek 75 van 83 in teruglevering per woning.