58% van de daken in Berltsum heeft zonnepanelen.
Nu de batterij erbij.

Een woning in Berltsum nam in 2024 gemiddeld 2.740 kWh stroom van het net af, 9 procent hoger dan het gemiddelde van Friesland (2.504 kWh); de gemeente Waadhoeke zit op 2.610 kWh.

Daar staat 1.460 kWh teruglevering per woning tegenover, ruim de helft van de afname (Friesland: 1.110 kWh). Voor Berltsum is dat de kern van het verhaal: zolang salderen bestaat, wordt die 1.460 kWh nog verrekend met het verbruik. Vanaf 2027 niet meer, dan brengt teruggeleverde stroom veel minder op dan de stroom die 's avonds wordt teruggekocht kost. Een thuisbatterij die de middagpiek opslaat voor de avond maakt van precies die stroom eigen verbruik.

De zonnestroom in Berltsum is jong: in 2018 stonden er 114 installaties, in 2022 535, meer dan een verdrievoudiging in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 152 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 86 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Van de woningen in Berltsum heeft 58 procent zonnepanelen, 12 procentpunt meer dan het gemiddelde van Friesland (46 procent). In 2022 telde het CBS hier 535 installaties met samen 2.094 kWp, gemiddeld 3,9 kWp per dak, omgerekend ongeveer 10 panelen van 400 wattpiek.

Binnen de gemeente Waadhoeke staat het dorp gedeeld op plek 10 van 30 in aandeel daken met zonnepanelen en gedeeld op plek 23 van 41 in teruglevering per woning.

Berltsum telt 1.155 woningen en 1.170 huishoudens, met 2.685 inwoners (gemiddeld 2,3 personen per huishouden). 71 procent van de woningen is een koopwoning, tegenover 62 procent gemiddeld in Friesland en 68 procent in de gemeente Waadhoeke.

Vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen voeren de boventoon: samen 75 procent van de voorraad, tegenover 10 procent tussenwoningen. Ruimte voor panelen op het dak en voor een batterij in de berging is er bij deze huizen meestal wel.

Van de woningen is 8 procent in de afgelopen tien jaar gebouwd. Een huis is hier gemiddeld € 263.000 waard (WOZ), 9 procent lager dan het gemiddelde van Friesland.

Een vrijstaande woning in Berltsum neemt met 3.340 kWh per jaar 71 procent meer af dan een appartement (1.950 kWh). Zo'n verschil vraagt om een pakket per woningtype; de tabel hieronder geeft die uitkomst.

Met 58 procent zonnedaken en 1.460 kWh teruglevering per woning gaat in Berltsum elke zonnige middag veel stroom het net op. Zolang er gesaldeerd wordt, merkt niemand dat; vanaf 2027 brengt die stroom een fractie op van wat de stroom 's avonds kost. Een thuisbatterij houdt het middagoverschot thuis tot de avond, en dat is bij dit aandeel zonnedaken de grootste winst die er in Berltsum te halen valt.

8 procent van de woningen in Berltsum is in de afgelopen tien jaar gebouwd (gemeente Waadhoeke: 4 procent). Nieuwbouw heeft een 3-fase-aansluiting en vaak een warmtepomp, en is daarmee direct klaar voor een 3-fase-batterij.

Het aantal zonnestroominstallaties in Berltsum is tussen 2018 en 2022 minstens verdrievoudigd: van 114 naar 535, 369 procent meer. Het gasverbruik per woning daalde sinds 2020 met 34 procent, van 1.400 naar 930 kubieke meter. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Berltsum: 2 personen, 2.740 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.460 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 474 in het eerste jaar en gemiddeld € 565 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 10,2 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Bij de 14 procent elektrisch verwarmde woningen valt het verbruik in de winter hoger uit, en dan telt een grotere batterij op een dynamisch contract; de echte berekening is persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

Aan aardgas verbruikt een woning in Berltsum 930 kubieke meter per jaar, 4 procent lager dan het gemiddelde van de gemeente Waadhoeke (970). In 2020 was dat nog 1.400 kubieke meter: 34 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning is sinds 2020 (2.800 kWh) vrijwel gelijk gebleven. 14 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 7 procent is helemaal aardgasvrij. Elk huis dat overstapt, verplaatst zijn verbruik naar de stroommeter; dat winterverbruik koopt een batterij op een dynamisch contract goedkoper in.

Huishoudens in Berltsum hebben gemiddeld 1,2 auto's (Friesland: 1,2). Laden gebeurt in een dorp vrijwel altijd aan huis; met een batterij is dat op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom in plaats van op het avondtarief.

Het net in Berltsum is van Liander, net als bijna overal in Friesland; hoe meer middagstroom thuis in de batterij blijft, hoe minder er tegelijk dat net op gaat. Volgens de indeling van het CBS is Berltsum een landelijke omgeving.

Met 1.460 kWh teruglevering per woning zit Berltsum tussen de buurdorpen in: Slappeterp levert het meest terug (2.160 kWh), Wier het minst (1.300 kWh). In aandeel zonnedaken (58 procent) zit Berltsum tussen Bitgum (65 procent) en Menaam (49 procent) in.