Zonnestroom uit Onstwedde.
Ook als de zon weg is.

Onstwedde telt 1.285 woningen en 1.245 huishoudens, met 2.960 inwoners. 74 procent van de woningen is een koopwoning (Groningen: 54 procent).

De woningvoorraad is typisch dorps: 62 procent van de woningen staat vrij, nog eens 12 procent is twee-onder-een-kap. Vrijstaande woningen hebben in onze praktijk doorgaans een groter dak, een hoger verbruik en vaker een 3-fase-aansluiting, en dat zijn de huizen waar een grotere batterij zichzelf het snelst terugverdient.

Er is nauwelijks recente nieuwbouw (3 procent van de woningen is jonger dan tien jaar), dus de meeste huizen hebben een bestaande meterkast waar tijdens de schouw naar de aansluiting en de groepenkast wordt gekeken. De gemiddelde WOZ-waarde ligt op € 320.000, 22 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente.

Het verschil tussen woningtypen is groot: een appartement in Onstwedde neemt gemiddeld 1.570 kWh af, een vrijstaande woning 3.570 kWh, 127 procent meer. Daarom rekenen wij per woningtype door welk pakket past; de tabel hieronder geeft die uitkomst voor Onstwedde.

Een woning in Onstwedde nam in 2024 gemiddeld 3.070 kWh stroom van het net af. Dat is 15 procent hoger dan het gemiddelde van de gemeente Stadskanaal (2.680 kWh) en 27 procent hoger dan het gemiddelde van Groningen (2.422 kWh).

Tegelijk ging er per woning gemiddeld 1.470 kWh de andere kant op: zonnestroom die niet op het moment van opwekken gebruikt werd en aan het net is teruggeleverd. Dat is ongeveer de helft van wat Onstwedde afneemt. Ter vergelijking: in Groningen is dat gemiddeld 976 kWh per woning.

Dat aandeel is fors genoeg om na 2027 het verschil te maken. Nu wordt die 1.470 kWh nog gesaldeerd; straks brengt teruglevering veel minder op dan wat een huishouden 's avonds betaalt voor stroom die het overdag zelf opwekte. Een thuisbatterij vangt dat overschot op en gebruikt het 's avonds, waardoor een groot deel van die teruglevering uit de rekening verdwijnt.

Van de woningen in Onstwedde heeft 50 procent zonnepanelen, 6 procentpunt meer dan het gemiddelde van Groningen (44 procent). In 2022 telde het CBS hier 364 installaties met samen 1.715 kWp, gemiddeld 4,7 kWp per dak, omgerekend ongeveer 12 panelen van 400 wattpiek.

De zonnestroom in Onstwedde is jong: in 2018 stonden er 136 installaties, in 2022 364, ruim een verdubbeling in 4 jaar. Tussen 2018 en 2020 kwam er 49 procent bij, tussen 2020 en 2022 nog eens 80 procent. Elk van die daken levert op zonnige middagen stroom terug die na 2027 het meest waard is als hij wordt opgeslagen voor de avond.

Binnen de gemeente Stadskanaal staat het dorp op plek 4 van 6 in aandeel daken met zonnepanelen en op plek 4 van 6 in teruglevering per woning.

Wij hebben het adviesmodel van onze eigen batterijcheck losgelaten op het gemiddelde huishouden van Onstwedde: 2 personen, 3.070 kWh afname per jaar en zonnepanelen die 1.470 kWh terugleveren, verwarming op gas, geen elektrische auto.

Uitkomst: een KNW6 (5,8 kWh bruikbaar) met een dynamisch contract, goed voor een besparing van ongeveer € 494 in het eerste jaar en gemiddeld € 592 per jaar over de looptijd. Na teruggave van de btw kost die batterij € 5.781; daarmee komt de terugverdientijd uit op ongeveer 9,8 jaar.

Dat is een rekensom voor het gemiddelde, niet voor jullie huis. Een elektrische auto, een warmtepomp, meer of minder panelen of een 3-fase-aansluiting veranderen de uitkomst; daarom is de echte berekening persoonlijk, gratis en in twee minuten klaar.

Het gemiddelde aardgasverbruik in Onstwedde is 1.120 kubieke meter per woning per jaar, 25 procent hoger dan het gemiddelde van Groningen. In 2020 was dat nog 1.690 kubieke meter: 34 procent minder gas per woning in vier jaar. De stroomafname per woning daalde sinds 2020 van 3.150 kWh naar 3.070 kWh (3 procent). 14 procent van de woningen wordt hoofdzakelijk elektrisch verwarmd en 5 procent is helemaal aardgasvrij. Elke woning die van het gas af gaat, verschuift verbruik naar stroom, en juist dat winterverbruik is met een batterij op een dynamisch contract goedkoper in te kopen.

Huishoudens in Onstwedde hebben gemiddeld 1,3 auto's (Groningen: 1,0). In een dorp gebeurt laden vrijwel altijd thuis, en dan telt het verschil tussen laden op eigen zonnestroom of goedkope nachtstroom en laden op het avondtarief.

Enexis beheert het stroomnet in Onstwedde. Het CBS rekent Onstwedde tot een landelijke omgeving.

De richting in Onstwedde is duidelijk: 168 procent meer zonnestroominstallaties tussen 2018 en 2022 en 34 procent minder gas per woning sinds 2020. Meer eigen opwek en minder gas betekent dat een steeds groter deel van de energierekening uit stroom bestaat, en dat is precies het deel dat een thuisbatterij stuurt.

Vergeleken met de omliggende dorpen Alteveer, Vledderveen, Vlagtwedde, Wedde, Nieuwe Pekela zit Onstwedde met zijn teruglevering in de middenmoot (1.470 kWh tegenover 2.090 kWh in Vledderveen), en het aandeel daken met zonnepanelen is vergelijkbaar met de buurdorpen.